Hayat kurtarmak için saniyelerle yarışan 112 Acil Sağlık ekipleri, görev sırasında kesilen radar ve Elektronik Denetleme Sistemi (EDS) cezaları nedeniyle büyük mağduriyet yaşadıklarını belirtiyor. Acil vakalara ulaşmak ya da hastaları en kısa sürede hastaneye yetiştirmek için trafik içerisinde zamanla yarışan ambulans sürücülerine otomatik olarak düzenlenen trafik cezaları, sağlık çalışanlarının tepkisini artırdı.
Görev sırasında hız sınırını aşmak zorunda kalan ambulans şoförlerine kesilen idari para cezalarının doğrudan maaşlarından tahsil edildiğini belirten Anadolu Sağlık ve Sosyal Hizmet Çalışanları Sendikası (ANADOLU SAĞLIK-SEN), mevcut uygulamanın hem hukuki hem de vicdani açıdan yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
Konuya ilişkin yazılı açıklama yapan ANADOLU SAĞLIK-SEN Genel Başkanı Necip Taşkın, hayat kurtarmak için mücadele eden sağlık personelinin sistem kaynaklı cezalar nedeniyle hem ekonomik hem de psikolojik baskı altında çalıştığını ifade ederek yetkililere acil çözüm çağrısında bulundu.
“Ambulans Şoförleri Keyfi Hız Yapmıyor, Hayat Kurtarmaya Çalışıyor”
Necip Taşkın, ambulans kullanan Acil Tıp Teknisyenleri (ATT), paramedikler ve şoförlerin görevlerini büyük bir fedakârlık içerisinde yerine getirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Ambulans kullanan personelimiz direksiyon başına keyfi olarak geçmiyor. Her çağrı, saniyelerin bile hayati önem taşıdığı vakaları kapsıyor. Ambulansın arkasında yaşam mücadelesi veren bir hasta bulunurken sürücülerimizin üzerine adeta radar cezaları yağıyor. Elektronik Denetleme Sistemleri görevde bulunan ambulans ile normal bir aracı ayırt edemiyor. Sonuç olarak kesilen cezalar personelin maaşından tahsil ediliyor.”
Taşkın, ambulansların makam aracı olmadığını vurgulayarak, içinde hasta bulunmasa bile yeni bir vakaya gitmek ya da görev bölgesine dönmek amacıyla trafikte olduklarını söyledi.
Mevzuat Ambulanslara Geçiş Üstünlüğü Tanıyor
112 ambulanslarının görev sırasında sahip olduğu geçiş üstünlüğünün 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 71. maddesi ile Geçiş Üstünlüğüne Sahip Araçlar Hakkında Yönetmelik kapsamında açıkça düzenlendiğini hatırlatan Taşkın, ambulansların siren ve tepe lambaları açık olduğu sürece belirli trafik kurallarından muaf tutulabildiğini ifade etti.
Ayrıca Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği’nin de ambulansların olay yerine en kısa sürede ve güvenli şekilde ulaşmasını esas aldığını belirten Taşkın, elektronik denetim sistemlerinin bu hukuki düzenlemeleri dikkate alacak şekilde çalışması gerektiğini söyledi.
Yargıtay’ın Emsal Kararı Ambulans Personelini Destekliyor
Necip Taşkın, Yargıtay’ın daha önce verdiği emsal kararları hatırlatarak, hayati tehlikesi bulunan hastaları taşıyan sivil araçların dahi “zorunluluk hali” kapsamında değerlendirildiğini ifade etti.
“Yargıtay, acil durum nedeniyle yapılan hız veya kırmızı ışık ihlallerini hukuka uygun kabul etmiştir. Aynı yaklaşımın hayat kurtarmayı meslek edinmiş 112 ambulans personeli için de uygulanması gerekir. Hayat kurtarmaya çalışan personele ceza kesilmesi hukukla bağdaşmamaktadır.”
Sağlık Çalışanları Mahkemelerde Zaman Kaybediyor
Mevcut sistem nedeniyle kesilen cezaların iptal edilebilmesi için sağlık çalışanlarının Sulh Ceza Hâkimliklerine tek tek başvurmak zorunda kaldığını belirten Taşkın, bu sürecin ciddi bir bürokratik yük oluşturduğunu söyledi.
İtiraz dosyalarına görev belgeleri, 112 çağrı kayıtları, acil servis giriş kayıtları ve birçok resmi evrakın eklenmesi gerektiğini belirten Taşkın, sağlık çalışanlarının zamanını mahkeme koridorlarında değil, vatandaşın hayatını kurtarmak için sahada geçirmesi gerektiğini dile getirdi.
Sürücülerin sürekli “Yeni bir radar cezası gelir mi?”, “Maaşımdan yeniden kesinti yapılır mı?” endişesiyle görev yaptığını belirten Taşkın, bu psikolojik baskının hizmet kalitesini de olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekti.
Ambulans Kazalarında Yük Personelin Omuzlarına Kalıyor
Necip Taşkın, ambulans sürücülerinin yalnızca trafik cezalarıyla değil, meydana gelen kazaların maddi sonuçlarıyla da mücadele ettiğini söyledi.
Görev sırasında yaşanan kazalarda kamu zararının yanı sıra karşı araçta oluşan maddi hasarların ve çeşitli tazminatların da çoğu zaman ambulansı kullanan personele rücu ettirildiğini belirten Taşkın, bunun büyük bir adaletsizlik olduğunu ifade etti.
“Hayat kurtarmaya çalışan sağlık personeli yüz binlerce hatta milyonlarca liraya ulaşabilen tazminatlarla karşı karşıya kalabiliyor. Devlet adına görev yapan personele bu kadar ağır mali sorumluluk yüklenmesi kabul edilemez.”
Çözüm İçin Sağlık Bakanlığı ve Emniyete Ortak Sistem Çağrısı
ANADOLU SAĞLIK-SEN, yaşanan mağduriyetlerin tamamen ortadan kaldırılması için Sağlık Bakanlığı ile Emniyet Genel Müdürlüğü arasında elektronik entegrasyon kurulmasını önerdi.
Sendikanın çözüm önerileri şöyle sıralandı:
- Sağlık Bakanlığı’nın 112 vaka takip sistemi ile Emniyet Genel Müdürlüğü’nün EDS altyapısı entegre edilmeli.
- Görevde olduğu sistem üzerinden doğrulanan ambulanslara kesilen trafik cezaları otomatik olarak iptal edilmeli.
- Sağlık çalışanlarının ekonomik ve hukuki mağduriyetleri tamamen ortadan kaldırılmalı.
- Görevde bulunan ambulansların geçiş üstünlüğü elektronik denetim sistemleri tarafından otomatik olarak tanınmalı.
“Hayat Kurtaranlar Cezalandırılmamalı”
Necip Taşkın, açıklamasını hükümete ve ilgili kurumlara çağrıda bulunarak tamamladı.
“Hayat kurtaran sağlık çalışanlarının sistemsel eksiklikler nedeniyle cezalandırılması kabul edilemez. Görev başındaki ambulans ekipleri mahkeme kapılarında değil, vatandaşın hayatını kurtarmak için sahada olmalıdır. Sağlık Bakanlığı ve ilgili kurumların kalıcı bir düzenlemeyi vakit kaybetmeden hayata geçirmesini bekliyoruz.”
Acil sağlık çalışanları, görev sırasında yaşanan bu mağduriyetlerin sona erdirilmesi ve ambulansların geçiş üstünlüğünün elektronik sistemler tarafından otomatik olarak tanınacağı yeni bir uygulamanın hayata geçirilmesini talep ediyor. Sağlık çalışanları, hayat kurtarmaya çalışırken cezalandırılmak değil, desteklenmek istediklerini vurguluyor.