ABD’deki Indiana University araştırmacıları, Cortical Labs ile iş birliği içinde biyolojik hesaplama alanında yeni bir model geliştirmektedir. Bu model, canlı beyin dokularının elektronik çiplerin içine entegre edilmesine dayanmaktadır.
Geliştirilen sistem, geleneksel silikon işlemcilerin yüksek enerji tüketimi ve soğutma ihtiyacı gibi sınırlamalarını aşmayı hedeflemektedir. Araştırmacılar, insan beyninin karmaşık verileri düşük enerjiyle işleyebilme yeteneğinden faydalanmayı amaçlamaktadır.
Sistem, “Brainoware” adıyla anılmakta olup, “beyin organoidleri” (Brain Organoids) olarak bilinen yapılara dayanmaktadır. Bu yapılar, insan kök hücrelerinden laboratuvar ortamında oluşturulan üç boyutlu hücre kümeleri olup, beyin korteksini taklit eden sinir ağları geliştirmektedir.
Bu dokular, elektrik sinyalleri üretme ve hücreler arası iletişim kurma yeteneğine sahiptir. Bu özellikleri sayesinde, bilgisayar sistemlerinde biyolojik bir “işlemci” gibi kullanılmaları mümkün görülmektedir.
Sistem, dijital verileri elektriksel uyarılara çeviren ve hücrelerin verdiği tepkileri yeniden sayısal verilere dönüştüren mikro elektrot dizileri üzerinden çalışmaktadır. Böylece biyolojik doku ile dijital sistem arasında çift yönlü bir iletişim kurulmaktadır.
Yapılan deneylerde, bu biyolojik sistem farklı konuşmacılara ait yüzlerce ses kaydına maruz bırakılmıştır. Sonuçlar, sistemin sesleri ayırt edebildiğini ve belirli örüntüleri tanıyabildiğini göstermektedir. Bu durum, gelecekte daha gelişmiş öğrenme ve veri işleme görevlerinde kullanılabileceğine işaret etmektedir.
Araştırmanın önemi, bilişim sektöründe artan enerji tüketimi sorunuyla bağlantılıdır. Büyük yapay zeka modellerinin eğitimi devasa enerji gerektirirken, insan beyni tüm karmaşık işlevlerini yaklaşık 20 watt gibi düşük bir güçle gerçekleştirebilmektedir.
Buna rağmen, teknoloji henüz erken aşamadadır. Canlı dokuların sürdürülebilmesi için hassas laboratuvar koşulları gerekmekte ve bu durum, sistemin pratik cihazlara entegrasyonunu zorlaştırmaktadır.
Etik açıdan, insan beyin hücrelerinin bilgisayar sistemlerinde kullanılması ciddi tartışmalara yol açmaktadır. Bu tür sistemlerin zamanla daha karmaşık tepkiler veya bilinç benzeri özellikler geliştirip geliştiremeyeceği sorusu gündeme gelmektedir.
KAYNAK: Haber Merkezi